بسم اللّه الرّحمن الرّحيم مقدمه : كاربرد اصطلاح در علوم هدف از جعل « اصطلاح » در هر علمى ، بازگويى مفهوم گسترده با كوتاه‌ترين عبارت است . اگر « جعل اصطلاح » در كار نبود ، لازم بود در هر مورد با طولانىترين عبارت مقصود ادا گردد ، كه هم وقت گوينده و نويسنده تلف مىشود و هم وقت مخاطب و خواننده . به خاطر همين صرفه‌جويى و هزينه نكردن وقت زياد و ديگر مايه‌ها ، علما و دانشمندان هر علمى ، بر مفاهيمى كه بيشتر در آن علم به كار مىروند ، جعل اصطلاح نموده و به عنوان اصطلاح آن علم معروف مىباشد . در طول زمان ، پژوهشگران به تدوين اصطلاح يك علم ، يا چند دانش متقارب و يا همهء علوم دست زده‌اند و اين نوع فرهنگ‌هاى سه‌گانه ، خميرمايهء دائرةالمعارف‌هاى متداول زبانهاى گوناگون مىباشند . كتاب‌هايى مانند « كشّاف اصطلاحات الفنون و العلوم » اثر محمد على بن على تهانوى كه در سال 1158 ه ق نگارش آن پايان يافته و « التعريفات » اثر شريف جرجانى ( متوفاى 816 ه ق ) ، و « مصباح السعادة و مفتاح السيادة » اثر تاش كبرىزاده ( 968 - 901 ) از نوع سوم معجم‌نگارى است كه مؤلفين به تفسير و توضيح اصطلاحات همه علوم پرداخته‌اند . از نوع اول معجم‌نگارى نيز مىتوان به كتاب « رسالة الحدود و الحقائق » اثر شريف مرتضى ( متوفاى 464 ه ق ) اشاره نمود كه در آن غالبا اصطلاحات كلامى مورد تفسير قرار گرفته است . اصطلاحات علم اصول : علم اصول فقه ، از علوم كليدى جهت استنباط احكام شرعى از كتاب و سنت است . در